artykuł
Łukasz Gębski, Georges Daw
Preprints.org
2024
otwarty (Open Access)
Gębski, Ł., & Daw, G. (2024). Households’ Financial Literacy in Central European Countries – a Recent Survey in Poland.
wiedza finansowa, finanse behawioralne, błędy poznawcze, pożyczanie, zaciąganie pożyczek
angielski
Polska
Celem artykułu jest przegląd badań naukowych na temat wiedzy finansowej konsumentów w Europie Środkowej i porównanie ich z wynikami badania przeprowadzonego w Polsce w styczniu 2024 r. W badaniu wykorzystano dane z ankiety przeprowadzonej w Polsce na grupie 1002 osób.
Wyniki pokazały, że konsumenci w Europie Środkowej, w tym w Polsce, deklarują znajomość podstawowych pojęć ekonomicznych i finansowych. Jednakże, ich wiedza jest często powierzchowna, a umiejętności praktyczne w zakresie podejmowania decyzji finansowych są niewystarczające. Badanie potwierdza, że konsumenci często przeceniają swoją wiedzę finansową i są niekrytyczni wobec własnych braków. W praktyce, ich zachowania finansowe często przeczą deklarowanemu poziomowi wiedzy. Na decyzje finansowe konsumentów silny wpływ mają czynniki behawioralne, takie jak heurystyki i błędy poznawcze. Konsumenci często podejmują decyzje spontanicznie, bez dogłębnej analizy dostępnych opcji lub kierują się mylnym rozumieniem „zdrowego rozsądku”.
Główne rekomendacje wskazują, że należy intensyfikować wysiłki w zakresie edukacji finansowej, zwłaszcza w obszarze praktycznych umiejętności i krytycznego myślenia o produktach finansowych. Badanie wskazuje na potrzebę zwrócenia większej uwagi na czynniki behawioralne wpływające na decyzje finansowe konsumentów.
* zgodnie z przyjętymi założeniami nie podaje się stopni i tytułów naukowych autorów